Hoàng liên giải độc thang – Bài thuốc chữa vàng da, thổ huyết, mê loạn…

Published on Author Đỗ Sang

Hoàng liên giải độc thang dùng chữa mọi chứng thực nhiệt hỏa, điên cuồng mê loạn, hoàng đản thấp nhiệt, mu nhọt chảy nước vàng, nóng quá đến thổ huyết, mũi ra máu.

Công dụng:

Công dụng: Tả hỏa giải độc, thanh thấp nhiệt.

Chữa chứng bệnh:

Mọi chứng thực nhiệt hỏa.

Biểu hiện bệnh:

Điên cuồng mê loạn, hoàng đản thấp nhiệt, mu nhọt chảy nước vàng, nóng quá đến thổ huyết, mũi ra máu.

Thành phần:

Bài thuốc hoàng liên giải độc thang gồm có:

  1. Hoàng liên 4-12 gam.
  2. Hoàng bá 12-16 gam.
  3. Hoàng cầm 8-16 gam.
  4. Chi tử 8-16 gam.
Vị thuốc trong bài hoàng liên giải độc thang
Vị thuốc trong bài hoàng liên giải độc thang

Cách sử dụng:

Ngày dùng một thang, sắc nước chia 2 lần uống.

Phân tích bài thuốc:

Bài này dùng 3 vị Hoàng cầm, Hoàng liên, Hoàng bá có được tính khổ hàn để tả thực nhiệt ở Thượng trung, hạ tiêu lại phối hợp với Chi tử tính khổ hàn để tiết nhiệt, tác dụng giống như bài Tả tâm thang, là bài thuốc có hiệu lực mạnh để tả hỏa giải độc, thanh thấp nhiệt.

Nhưng bài này chưa dùng Đại hoàng mà dùng hoàng bá để tả thấp nhiệt ở hạ tiêu, Chi tử tả hỏa tam tiêu, khiến tà nhiệt ra theo đường tiểu tiện khác với bài Tả tâm thang dùng Đại hoàng làm thuốc chủ khiến tà nhiệt ra theo đường đại tiện. Vì vậy, bài Tả tâm thang thích hợp chữa tích nhiệt ở vị tràng, còn bài này thích hợp chữa thấp nhiệt ở hạ tiêu (đường nước tiểu bị cảm nhiễm).

Còn như bài này có thể trị chứng hôn mê cuồng loạn, thổ huyết, chảy máu mũi thì về nguyên lý giống bài Tả tâm thang nhằm đạt tác dụng chuyên tả tà nhiệt.

Bài thuốc tương tự:

Bài này khi ứng dụng chữa bệnh thường ghép thêm Ngân hoa, Liên kiều thì tác dụng thanh nhiệt giải độc càng hay hơn.

Chữa bệnh hoàng đản (vàng da) có thể thêm Nhân trần.

Đại tiện bí (táo bón) hoặc không thông sướng, có thể thêm Đại hoàng.

Chữa bệnh u nhọt chảy nước vàng tẩy có thể thêm Bồ công anh, Tử hoa địa đinh.

Miệng lưỡi lở loét có thể thêm Cam trung hoàng.

Thổ  huyết, chảy máu mũi có thể thêm Sinh địa tươi, Đan bì, Xích thược.

Đi lỵ ra máu nhờn, rặn mót có thể thêm Mộc hương, Binh lang.

Đi tiểu nhiều mà mót, đau bọng đái có thể thêm Xa tiền, Mộc thông, Phong vĩ thảo.