Táo bón có nguy hiểm không? – Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị

Published on Author Đỗ Sang

Táo bón thường có triệu chứng như đi đại tiện khó và không đều, đau trực tràng, đau bụng…Để điều trị táo bón thường dùng: thuốc làm mềm phân, thuốc nhuận tràng…

Bệnh táo bón là gì?

Táo bón là hiện tượng cảm thấy khó chịu, khó khăn khi đại tiện, phân khó rặn hoặc phải gắng sức. Bệnh nhân bị xem là táo bón khi đi ngoài dưới 3 lần mỗi tuần, phân khó rặn và khô.

Bệnh nặng có thể dẫn đến hiện tượng phân bị nêm chặt, gây tắc ruột.

Táo bón để lâu có thể dẫn tới nhiều biến chứng nguy hiểm như bệnh trĩ, phình đại tràng, viêm đại tràng, lâu dần biến chứng có thể dẫn tới ung thư đại tràng.

Nguyên nhân gây bệnh:

Các nguyên nhân chính của bệnh này bao gồm: mất nước, lối sống ít vận động, thuốc (đặc biệt là các chất ma tuý), căng thẳng, mang thai, lạm dụng thuốc nhuận tràng, trầm cảm, chế độ ăn uống ít chất xơ.

Nhiều loại thuốc, bao gồm thuốc điều trị bệnh Parkinson, cao huyết áp, trầm cảm  và thuốc ngủ cũng gây táo bón. Thường xuyên dùng thuốc nhuận tràng cũng có thể dẫn đến bệnh. Trong một số ít trường hợp, táo bón có thể là dấu hiệu của những chứng bệnh nghiêm trọng như ung thư đại trực tràng, rối loạn hormon hoặc bệnh tự miễn.

Đôi khi táo bón ở trẻ em là do trẻ mải chơi quên đi vệ sinh. Trẻ nhỏ có thể bị táo bón do sợ hoặc không muốn vào nhà vệ sinh.

Một số nguyên nhân có thể gây bệnh táo bón
Một số nguyên nhân có thể gây bệnh táo bón

Triệu chứng bệnh:

  • Đi đại tiện khó và không đều, đau trực tràng, đau bụng, buồn nôn, ói mửa.
  • Đi ngoài phân cứng dưới 3 lần/tuần
  • Thường xuyên phải gắng sức để rặn
  • Bụng chướng hoặc khó chịu

Các xét nghiệm và chẩn đoán bệnh:

Chẩn đoán bệnh nói chung tuỳ thuộc vào hỏi bệnh sử và khám thực thể. Cần loại trừ nguyên nhân do tắc ruột, rối loạn nội tiết (như cường giáp), rối loạn điện giải (ví dụ tăng calci máu) hoặc do dùng thuốc. Các xét nghiệm có thể được chỉ định gồm:

  • Xét nghiệm tìm máu vi thể trong phân
  • Chụp đại tràng có thuốc cản quang
  • Soi đại tràng sigma
  • Soi đại tràng
  • Đo áp lực hậu môn trực tràng

Cách điều trị:

Điều trị bao gồm: thuốc làm mềm phân, thuốc nhuận tràng, thụt tháo bằng các chất nhày hoặc thụt tháo vi lượng…

Thay đổi loại thuốc được chẩn đoán là góp phần gây táo bón (ví dụ như loại thuốc giảm đau nào đó) có thể hữu ích.

Thay đổi lối sống, thường xuyên vận động thể lực

Uống đủ nước, bổ sung thêm chất xơ vào chế độ ăn

Một số thuốc làm mền phân: dầu khoáng, docusat (Colace, Surfak). Tuy nhiên cần tránh dùng thường xuyên những thuốc này.

Cũng có thể uống sữa magiê có tác dụng nhuận tràng nhẹ.

Cách phòng ngừa:

Để phòng ngừa bệnh táo bón, cần:

  • Thường xuyên ăn chất xơ: Chọn những loại thực phẩm nhiều chất xơ như trái cây, rau, đậu đỗ, ngũ cốc nguyên cám.
  • Hạn chế những loại thực phẩm dễ gây táo bón. Những loại thực phẩm giàu chất béo, đường và ít chất xơ như kem, pho mát, thực phẩm chế biến sẵn có thể gây táo bón hoặc làm cho táo bón nặng thêm.
  • Uống nhiều nước. Lượng nước cần uống mỗi ngày ở từng người phụ thuộc vào tuổi, giới tính, sức khỏe, mức độ hoạt động thể lực và nhiều yếu tố khác.
  • Tăng cường hoạt động thể lực.
  • Đi ngoài ngay khi có nhu cầu: Càng nhịn lâu, nước sẽ càng bị hấp thu và phân sẽ càng cứng.
  • Không quá lạm dụng thuốc nhuận tràng.