La bạc tử có tác dụng gì? – Cách bào chế, chú ý khi sử dụng

Published on Author Trần Văn Khắc

La bạc tử là hạt già của cây cải củ tác dụng tiêu thực, trừ trướng (giáng khí), trừ đờm. Chữa các chứng thực tích, khí trệ ở trung tiêu, đàm suyễn khái thấu (ho suyễn có đàm).

La bạc tử là hạt già của cây cải củ tác dụng tiêu thực, trừ trướng (giáng khí), trừ đờm. Chữa các chứng thực tích, khí trệ ở trung tiêu, đàm suyễn khái thấu (ho suyễn có đàm).

Tên gọi khác: Hạt cải củ, Lai phục tử, Lai bặc tử…

Tên khoa học: Semen Raphani Sativi

La bặc tử là hạt già cây Cải củ.Không nhầm với hạt cây Cải Canh hạt nhỏ hơn, cay hơn (bạch giới tử). Rau cải củ có được trồng khắp ba miền chủ yếu lấy củ làm rau ăn, để già ra hoa lấy hạt làm thuốc.

Theo Đông y

  • La bặc tử có vị hăng, cay ngọt, tính bình. Vào kinh Phế, Tỳ, Vị.
  • Có công dụng tiêu thực, phúc trướng đầy, giáng khí hóa đàm. Chủ trị các chứng thực tích, châm tiêu, khí trệ ở trung tiêu, đàm suyễn khái thấu vv…
  • Liều dùng: 6-12g/ngày

 Thành phần hóa học: Chủ yếu có chứa chất Erucic acid, oleic acid, linolenic acid, linoleic acid, glycerol sinapate, raphanin…

la bạc tử1

Một số bài thuốc chữa bệnh từ la bặc tử:

  1. Trị trẻ nhỏ ho suyễn, thở khò khè:
  • La bặc tử, Ma hoàng, Đăng tâm thảo, Tạo giác, Cam thảo. Tán bột, mỗi lần dùng 4g. (La Bặc Tử Tán- Chứng Trị Chuẩn Thằng).
  • La bặc tử sao 12g, hạt tía tô 12g. Sắc uống. Chữa người già bị viêm phế quản mạn tính.
  • La bạc tử sao 12g, hạt tía tô sao 12g, bạch giới tử sao 12g. Tán bột thô, cho vào túi vải, sắc với 400ml lấy 200ml, chia uống 3 lần trong ngày. Chữa viêm phế quản mạn tính, hen suyễn hơi đi ngược.
  • La bạc tử sao 12g, hạnh nhân 12g, cam thảo sống 8g. Sắc uống. Chữa viêm phế quản mạn tính, ho nhiều đờm.
  • La bạc tử sao, hạt bồ kết đốt tồn tính; liều lượng bằng nhau. Tán bột mịn, luyện với mật ong làm viên. Mỗi lần uống 4g, ngày uống 2 – 3 lần. Trị đờm suyễn, ngực căng thở gấp.
  1. Chữa các chứng bệnh tiêu hóa kém, ăn uống bị đầy, hơi không lưu thông, tức ngực, trướng bụng:
  • La bạc tử 12g, chỉ xác 8g, thần khúc sao 16g. Sắc uống. Chữa tiêu hóa kém, mồm hôi, bụng trướng, đại tiện khô.
  • La bạc tử 12g, tỏi 1 củ. Hạt cải củ nghiền thành bột, tỏi củ giã nát thêm nước lọc lấy nước. Uống bột thuốc và nước tỏi, với nước đun sôi còn nóng. Chữa lỵ mót rặn đại tiện.
  1. Chữa thực tích, ngực bụng đầy ăn không tiêu, ợ chua:

Sơn tra 240g, Thần khúc 80g, La bặc tử 40g, Bán hạ 120g, Trần bì 120g, Phục linh 120g, Liên kiều 40g. Các vị tán bột, làm hoàn ngày dùng 20 – 30g, hoặc sắc uống. Công dụng: Thực tích, hòa Vị, thanh nhiệt, lợi thấp. (Bảo Hoà Hoàn)

  1. Trị phản Vị, ăn vào ói ra ế cách:

La bặc tử 12g tẩm mật, chưng nghiền nát, ăn. (Phổ Tế phương).

  1. Trị ho do khí nghịch đàm nhiều ăn kém:

La bặc tử (sao) 10g, Tô tử (sao) 10g, Bạch giới tử (sao) 3g tán nhuyễn, cho vào túi vải. Sắc với 500ml nước còn 200ml, chia làm 3 lần uống. Tác dụng: dưỡng tỳ vị kích thích tiêu hóa. (Tam Tử Dưỡng Thân Thang – Hàn Thị Y Thông).

  1. Trị bệnh sởi

La bạc tử chiêu nước hồ: La bạc tử tươi nghiền nát, mỗi lần uống 6g, uống cùng với nước hồ hoặc nước cơm. Ngày 3 lần. Dùng cho các trường hợp ban sởi mọc chậm không đều, hoặc sau khi ban sởi mọc có viêm khí phế quản ho nhiều đờm.

Kiêng kỵ: La bạc tử có thể hao tổn khí (sức lực) nên người sức yếu (khí hư) không bị đầy tích, đờm trệ không uống.