Vị thuốc sử quân tử có tác dụng gì? – Cách bào chế, chú ý khi sử dụng

Published on Author Đỗ Sang

Sử quân tử có tác dụng rị giun đũa, giun kim. Sử quân tử sao vàng. Kiện tỳ: Dùng cho trẻ em bị cam tích, gày yếu, biếng ăn. Chữa sâu răng: Dùng sử quân tử sắc nước súc miệng.

Tên khoa học: Combretum indicum hoặc Quisqualis indica.

Nguyên liệu:

Nhân của quả. Quả khô, vỏ cứng nâu đen, trong có 1 nhân trắng, màu vàng nâu, có nhiều dầu, không vụn nát, không teo thối đen là thứ tốt; quả hơi bầu bầu to là tốt. Quả dài, nhọn bé, nhăn, thường bị teo, sâu ăn là xấu.

Thành phần hóa học:

Thành phần hóa học: có chất dầu 21 – 22%, còn có chất gôm, các acid hữu cơ, chất đường. Hoạt chất hiện nay chưa được xác định rõ ràng.

Tác dụng:

Theo đông y:

Tính vị – quy kinh: vị ngọt, tính ấm. Vào hai kinh tỳ và vị.

Tác dụng: kiện tỳ vị, tiêu tích tụ.

Chủ trị – liều dùng: trị trẻ còi xương suy nhược, tiêu hóa kém, trị bạch trọc, giun đũa.

Ngày dùng 6 – 12g.

Trẻ con giun sán ngày dùng 3 – 5 nhân.

Người lớn dùng 20g.

Ba giờ sau khi uống thuốc nên cho uống thêm 1 liều thuốc xổ, tùy theo cơ địa của từng người mà thuốc có thể gây nấc, hoa mắt, nôn mửa, đau bụng, 1 – 2 ngày sau mới khỏi.

Theo y học hiện đại:

Xổ lãi (giun) đũa: có báo cáo dùng Sử quân tử trị 194 ca, có 10 ca dùng thuốc sao thơm tán bột làm viên, mỗi tuần uống 1g chia 2 lần uống có kết quả ra lãi 100%. Xổ lãi đũa là chính. In vitro, thuốc còn có tác dụng ức chế mạnh lãi đũa ở heo, giun đất, đỉa. Thành phần có tác dụng chủ yếu là Potassium quiqualata. Thuốc có tác dụng xổ lãi kim.

Nước ngâm kiệt thuốc có tác dụng ức chế nhiều loại nấm gây bệnh ngoài da in vitro.

Vị thuốc sử quân tử
Vị thuốc sử quân tử

Lưu ý:

Cách bào chế:

Theo kinh nghiệm Việt Nam:

Lấy nhân, ngâm qua nước, sao vàng, bỏ 2 đầu hạt mà dùng.

Có người bào chế kiểu sau đây sẽ không gây nấc: nhân làm như trên, sao giòn tán bột (1 phần); lấy 8 phần bột nếp rang vàng chín và 1 chén đường, trộn đều in thành bánh cho trẻ ăn, mỗi liều 1 bánh.

Bảo quản: dễ mốc mọt và sâu nên cần để nơi khô ráo, kín, mát, thỉnh thoảng nên phơi.